Op de bres voor Vrouwen, Vrede en Veiligheid
Onder deze titel is op 4 december j.l. het Nederlands Nationaal Actieplan voor Resolutie 1325 gelanceerd. Het is een omvangrijk document geworden, waarin de overheid toezegt om samen met maatschappelijke organisaties te zullen werken aan de uitvoering van Resolutie 1325 van de VN-Veiligheidsraad.
In aanwezigheid van ruim 100 vrouwen en mannen vond de presentatie van dit actieplan plaats in een van de zalen van het ministerie van Buitenlandse Zaken. Het heeft even geduurd, Resolutie 1325 werd eind oktober 2000 door de VN Veiligheidsraad aangenomen, maar nu heeft ook Nederland een eigen actieplan, net zoals zeven andere westerse landen. Het unieke van het Nederlandse plan is dat het is gebaseerd op de samenwerking tussen overheid en maatschappelijke organisaties.
Resolutie 1325 van de VN-Veiligheidsraad Resolutie 1325 met als titel ‘Vrouwen, Vrede en Veiligheid’ werd unaniem door de Veiligheidsraad aangenomen in oktober 2000 De resolutie bestaat uit 18 artikelen waarin, kort samengevat, het VN-systeem en de lidstaten worden opgeroepen ervoor te zorgen dat vrouwen en meisjes ten tijde van oorlog en gewapende conflicten bescherming krijgen, dat plegers van seksueel en ander geweld jegens vrouwen worden vervolgd en dat vrouwen op voet van gelijkheid de plaats innemen die hen toekomt bij vredesonderhandelingen en bij de wederopbouw. Ook dat hun inbreng internationaal wordt erkend bij het voorkomen van gewapende conflicten. Een belangrijk middel hiertoe is het opstellen en uitvoeren van nationale actieplannen. Voor het VN-systeem is in 2005 al een eigen actieplan aangenomen. |
Die samenwerking was al aangekondigd in het Akkoord van Schokland 1 van 30 juni j.l., waarin de betrokken organisaties de intentie uitspraken ervoor te zorgen dat er een actieplan kwam. En op 4 december was het dan zover en kon het Akkoord van Schokland 2, dat gaat over de uitvoering ervan, worden ondertekend door de ministers Koenders, Van Middelkoop, Plasterk en Ter Horst. Ook een breed scala van maatschappelijke organisaties ondertekenden het Akkoord van Schokland 2. Namens het Platform Vrouwen en Duurzame Vrede was dat Sabra Bano van Gender Concerns International, één van de tien aangesloten organisaties bij dit platform. *)
Het Nederlandse Nationale Actieplan is een omvangrijk document geworden, zo’n 61 pagina’s, waarin de verschillende aspecten, invalshoeken en stadia rondom vrouwen en gewapende conflicten zijn opgenomen. Een bijzonder document mede gezien de manier waarop het tot stand is gekomen, zowel met de inbreng vanuit een viertal ministeries: Buitenlandse Zaken; Defensie; Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties; en Onderwijs, Cultuur en Wetenschap als ook een flink aantal maatschappelijke organisaties bestaande uit: vrouwen- en vredesorganisaties, NGO’s, ontwikkelingsorganisaties en kennisinstituten. Dit alles heeft een ambitieus en hopelijk uitvoerbaar plan opgeleverd voor de periode 2008 tot 2011. Het plan heeft de volgende aandachtsgebieden: het (internationale) juridische kader; preventie, bemiddeling en wederopbouw; internationale samenwerking; vredesmissies; en afstemming en coördinatie. Het is een flexibel document dat al werkende verder gestalte zal moeten krijgen, evenals de financiële onderbouwing ervan.
Minister Koenders deed tijdens de presentatie de volgende toezegging: ‘Vrouwen spelen een belangrijke rol bij de oplossing van conflicten en bij de wederopbouw van hun land. Zonder hun bijdrage is geen duurzame vrede mogelijk. Daarom heb ik besloten om vier miljoen euro bij te dragen aan een speciaal fonds van de Verenigde Naties (UNIFEM), dat is gericht op het bestrijden van geweld tegen vrouwen.
Vrouwen spelen een belangrijke rol bij de oplossing van conflicten en bij de wederopbouw van hun land. Zonder hun bijdrage is geen duurzame vrede mogelijk. Daarom heb ik besloten om vier miljoen euro bij te dragen aan een speciaal fonds van de Verenigde Naties (UNIFEM), dat is gericht op het bestrijden van geweld tegen vrouwen’.
Op de bijeenkomst ter gelegenheid van de presentatie van het Nationale Actieplan werd ook de documentaire ‘Fighting the Silence’ vertoond. Ilse van Velzen vertelde over de totstandkoming van deze film, die zij samen met haar zuster Femke maakte over seksueel geweld tegen vrouwen in Congo. Een indrukwekkende reportage over hoe verkrachting van vrouwen als oorlogswapen doorwerkt op het leven van vrouwen en hun familie.
’s Middags was er een discussieprogramma met twee vrouwen uit Afghanistan en Kasjmir, georganiseerd door Gender Concerns International. Beide vrouwen vertelden over de situatie in hun land en hoe vrouwen daar te maken hebben met gewapende conflicten. Beiden benadrukten dat Resolutie 1325 een belangrijk instrument is om niet alleen de kwetsbare positie van vrouwen te beschermen, maar ook dat vrouwen als gelijkwaardige partners aan de vredesonderhandelingen deel moeten kunnen nemen.
Zonder vrouwen geen duurzame vrede!
Coby Meyboom (WILPF NL / Platform VDV)
*) Zowel WILPF Nl. als ook Vrouwen voor Vrede zijn aangesloten bij het Platform Vrouwen en Duurzame Vrede.
Nederlands Nationaal Actieplan (PDF)