Geschiedenis
Oorsprong van WILPF
 In 1914 begon de eerste wereldoorlog. Daarom
ging een door regeringen gepland vredescongres niet door.
Het vrouwenvredescongres dat in Den Haag in 1915 bijeengeroepen
werd, was een politieke daad. De ruim 1000 aanwezigen vertegenwoordigden
150 vrouwenorganisaties. Er was al een sterke vrouwenbeweging
zoals de suffragettes. Zij wilden vrouwenkiesrecht,
beëindiging van de oorlog en politieke invloed
om toekomstige oorlogen te voorkomen. Niet de hele
vrouwenbeweging was zo duidelijk in het samengaan
van de strijdpunten feminisme en pacifisme. Niet iedereen
zag de samenhang.
De aanwezigen stelden resoluties op en een plan, waarmee
twee delegaties vanuit het congres regeringen bezochten
in twaalf Europese hoofdsteden en in Washington. President
Wilson verwerkte onderdelen ervan in zijn vredesplan voor
Europa. Jane Addams (VS) en Aletta Jacobs zaten elk in
een delegatie.
Rosa Manus voerde het secretariaat. Van het tweede congres
in 1919 werd als reactie op het vredesverdrag van Versailles
onmiddellijk een kritische, politieke analyse gestuurd.
De vredesvoorwaarden droegen de oorzaken voor een volgende
oorlog in zich, omdat de voorwaarden voor duurzame vrede
geweld werden aangedaan.
Op de eerste vergadering van de Volkenbond
in 1920 ontvingen alle afgevaardigden een kopie van
de besluiten die in 1915 in Den Haag waren genomen.
Ook werd de kritiek op het verdrag van Versailles,
zoals in 1919 in Zürich geformuleerd,
voor eenieder beschikbaar gesteld. Aanvankelijk was de
naam International Committee of Women for Permanent Peace
(ICWPP). Later werd dit veranderd in Women’s International
League for Peace and Freedom,WILPF.
Zie ook www.wilpfinternational.org.
De Nederlandse sectie
De afdelingen van WILPF in landen worden secties
genoemd.
De Nederlandse sectie van WILPF werkt vanuit Utrecht onder
de bezielende leiding van Aletta Jacobs, Cor Ramondt-Hirschmann
en Rosa Manus. De laatste is betrokken bij de oprichting
van het huidige Internationaal Informatiecentrum en Archief
voor de Vrouw (IIAV) in Amsterdam.
Als de WILPF in 1940 wordt verboden door
de nazi’s
blijven enkele leden internationaal lid. Zij zijn nauw
betrokken bij de heroprichting in 1984-1986. Het waren
Gonnie Scholten-van Iterson en Anneke de Kanter- Hettinga
Tromp.
In 1981 is er een internationale conferentie,
onder de titel ‘Vrouwen
van Europa in actie voor Vrede’ in het Instituut
voor de Tropen te Amsterdam. Dit is de aanloop tot heroprichting
van de Nederlandse afdeling van WILPF. Twee jaar later
in 1983 organiseren WILPF en ‘Vrouwen tegen Kernwapens’ een
grote demonstratie bij de NAVO in Brussel onder het motto: ‘STAR’,
Stop The Arms Race.
In 1986 wordt het 3-jaarlijkse congres van WILPF gehouden
in Woudschoten-Zeist, onder de titel: Women Unite for Justice
and Peace. Daar vind ook de oprichting van de Nederlandse
sectie plaats.
Twee WILPF-leden, Mies Brouwer en Adrienne van Melle, komen
in het bestuur van de NVVN (Nederlandse vereniging voor
de Verenigde Naties, die in 1987 is opgericht.)
In de jaren die volgen, tot omstreeks 1992, wordt er aan
veel demonstraties tegen nucleaire bewapening meegedaan:
tegen plaatsing van kruisraketten in Nederland, tegen het
NAVO-beleid en vόόr het Allesomvattend Kernstopverdrag.
Rond 1992 beginnen de voorbereidingen voor de 4e VN-vrouwenconferentie
in Beijing. Er komt meer aandacht voor de connectie tussen
duurzame ontwikkeling, milieu en bewapening in het platform
van NGO’s die de conferentie voorbereiden. Er moet
flink worden gelobbyd om ontwapening en vrede een plaats
te geven. ‘Vrede hoort overal bij’, oordelen
velen.
Nederlandse leden van WILPF houden in 1994 een workshop
ter voorbereiding van Beijng onder de titel: Armed conflict,
militarization, disarmament, peace and conflict resolution.
In 1995 vertrekt er vanuit Helsinki, waar het internationale
WILPF-congres is gehouden, een Vredestrein naar Beijing.
Negen Nederlandse vrouwen gaan mee. Onderweg wordt gestopt
bij vrouwenorganisaties in Petersburg, Kiev, Boekarest,
Sofia, Istanbul, Odessa en Alma Ata. Gedurende de reis
worden er workshops gehouden in de trein.
1. WILPF-congres in Helsinki (1995). Voor
de hele serie van zes foto's van Helsinki naar Peking klik
hier
In oktober 1995 bestaat WILPF 80 jaar en de
VN 50 jaar. Ter gelegenheid daarvan houdt WILPF een seminar
in Groningen onder de titel: ‘Seksueel geweld tegen vrouwen ten
tijde van oorlog en conflicten’. Professor in het
Internationaal Recht in Maastricht Cees Flinterman sprak
tijdens dit seminar over het mandaat van de VN over een
speciaal rapporteur inzake geweld tegen vrouwen in oorlog
en conflicten. Het borstbeeld van Aletta Jacobs krijgt
deze dag een hoed, zoals zij die droeg op bijna elke foto.
80ste verjaardag van WILPF. Seminar in Groningen over War
and rapen, 21 oktober 1995
In 1996 is WILPF deelnemer
aan een internationaal congres van ingenieurs en wetenschappers
(INES) met een workshop over Human security: een begrip
van security (veiligheid) dat niet bereikt kan worden met
wapens maar wel met maatregelen gericht op menselijke waardigheid,
noden en welzijn.
Naar aanleiding van de begrotingsbehandeling van Buitenlandse
Zaken en Defensie schrijft de politieke werkgroep van WILPF
en ‘Vrouwen voor Vrede’ jaarlijks een brief.
Daarin dringen wij bij de betrokken ministers eropaan om
niet de NAVO maar de VN als hoeksteen van het veiligheidsbeleid
te beschouwen. Ook geven we onze mening over actuele onderwerpen.
In 1997 tijdens de Europese Top, waar het ‘Verdrag
van Amsterdam’ wordt aangenomen, organiseert het
Amsterdamse Vrouwenhuis een Alternatieve Top. Daar spreekt
de secretary general van WILPF, Barbara Lochbihler, over
de NAVO, de Europese Unie en de OVSE (Organisatie voor
veiligheid en samenwerking in Europa) als interlocking
(nauw met elkaar samenhangende) instituties. WILPF is voor
versterking van de rol van de OVSE in Europa en voor opheffing
van de NAVO.
In 1999 is er in Den Haag een congres van ngo’s als
opvolging van de de grote regerings-vredesconferentie in
1899: The Hague Appeal for Peace. Er waren 53 WILPF-leden
aanwezig uit Albanië, Duitsland, Frankrijk, de Filippijnen,
Engeland, Noorwegen, Rusland, de Verenigde Staten, Zuid
Korea, Zwitserland, Zweden. WILPF neemt deel aan 3 thema’s:
ontwapening, oorzaken van oorlog en een cultuur van vrede
d.w.z. voorkόmen, oplossen en transformeren van geweldadige
conflicten.
In 2000 zijn WILPF-vrouwen betrokken bij de evaluatie en
voortgang van de implementatie van het Beijing Platform
for Action uit 1995. WILPF houdt diverse workshops met
name op de thema’s gewapende conflicten, globalisering
en racisme.
In 2000 nam de Veiligheidsraad van de VN een resolutie
aan, nr. 1325, waarin wordt besloten om vrouwen op grote
schaal te betrekken bij vredesopbouw en herstel na conflicten.
WILPF- internationaal heeft hard gelobbyd voor deze resolutie
en werkt met ander ngo’s aan implementatie ervan.
In 2001 was een lid, Han Deggeller, afgevaardigde voor
de Nederlandse vrouwen naar de Algemene Vergadering van
de Verenigde Naties (AVVN). Zij hield een speech over Women,
Peace and Security, waarin resolutie 1325 beklemtoond werd.
WILPF participeert in het Landelijk Beraad Vredesorganisaties.
Hieruit volgt o.a een vredessymposium waar resolutie 1325
weer duidelijk aan de orde komt. Ook verspreiden we het ‘Manifest
voor een cultuur voor vrede’ en de verklaring hierover
van de VN.
In het kader van de implementatie van 1325 wordt veel werk
gedaan. Er komt een Nederlands platform, onder de naam
Vrouwen & Duurzame Vrede, waar preventie en de implementatie
van 1325 hoog op de agenda staan.
WILPF nam in 2004 deel aan de werkconferentie ‘GAAndeweg ‘,
waar werd gewerkt aan de Nederlandse bijdrage op de wereldwijde
agenda ter voorkoming van gewapende conflicten.
Met het oog op de verkiezingen is in 2002 een brochure ‘Politiek
voor de Vrede’ gemaakt, samen met Vrouwen voor Vrede.
Deze is later geactualiseerd voor de verkiezingen in 2006.
In 2005 bestond WILPF 90 jaar. Dit werd gevierd in Den
Haag, waar de wieg stond. We kwamen bij elkaar met leden
uit Zweden, UK, Duitsland, Libanon, Japan en Nederland
en de VS. Samen met de Europese WILPF-secties is, in verband
met de Europese verkiezingen in 2009, een brochure Politics
for Peace gepland.
Een zin uit een reactie van een deelneemster : “I
am glad to be part of this process in a time where the
struggle against terrorism and violence is very real to
all of us.”En een oproep van een deelneemster aan
de discussie, voor gezamenlijke actie tegen de concentratie
van economische macht: “...do not forget... internationalism
as a WILPF principle”.
In 2006 beginnen we aan een proces van herstucturering
van de sectie. Dit resulteert in de instelling van werkplaats-bijeenkomsten
waaraan alle leden kunnen deelnemen.
Werkplaatsbijeenkomst in de St. Antoniuskerk
te Utrecht, zomer 2006
Thea Stals, coach bij veranderingsproces
WILPF
De Nederlandse sectie heeft twee Belgische leden. Eind 2006
gingen we op uitnodiging van Alice Cops naar Diest, waar
zij ons vertelde over de geschiedenis van Diest en de rol
van vrouwen bij het opzetten van gezondheidszorg en onderwijs.
Afsluiting van het weekend in Diest met
een gezamenlijke maaltijd
(deze
pagina is bijgewerkt op 16 mei 2007)
Women's International League for Peace and Freedom
Obrechtstraat 43, 3572 EC Utrecht
Telefoon 023-5252201 / 030-2321745, E-mail: info@wilpf.nl |
